Hoogstamfruitbomen vergen jaarlijks onderhoud en zorg. Het snoeien van de boom is hiervan een belangrijk onderdeel. Voor hoogstameigenaren die wat later uit hun winterrust zijn gekomen is er goed nieuws. De onderhoudssnoei aan de appel- en perenbomen kan ook nog in het vroege voorjaar uitgevoerd worden. Met de kersen en de pruimen wachten we liever tot in de zomer, augustus –september, of tegelijk met de pluk.
Snoei in het vroege voorjaar leidt tot een minder sterke hergroei van scheuten ten opzichte van de snoei in hartje winter. Voor bomen die erg hard groeien en waarin veel gesnoeid moet worden is het derhalve zelfs gunstig om in het voorjaar te snoeien.
Snoei stimuleert de groei
Als een tak weggesnoeid wordt, reageert de boom met het maken van nieuwe takken op de plek waar gesnoeid is. Deze eigenschap wordt door de fruitkweker gebruikt om oudere, minder vitale takken te vervangen door jong hout.
Voor degene die aan de slag wil volgen hieronder de belangrijkste ingrepen die tijdens de jaarlijkse snoei uitgevoerd worden.
Wat snoei je weg:
- Dode en zieke takken.
- Schurende takken.
- Takken die te zwaar worden moeten lichter gemaakt worden door ze wat terug te snoeien. Hierdoor voorkom je dat ze uitbreken.
- Overhangende takken die het zonlicht voor onderliggende takken wegpikken.
- Het teveel aan waterscheuten. Waterscheuten zijn verticale, snelgroeiende twijgen.
- Zware zuigers. Dit zijn zwaar uitgegroeide waterscheuten.
- Beperk de snoei bij oudere bomen tot gemiddeld 20% van de takken per jaar.
Licht en lucht
Zorg er voor dat alle takken voldoende zonlicht krijgen. Hiervoor moet de kroon transparant blijven.
Normaliter vindt het meeste snoeiwerk plaats in de top van de boom. Hier is de groei namelijk het sterkst. Indien men hier door middel van snoei niet ingrijpt zullen de onderliggende takken benadeeld worden. Een luchtige, open kroon is sneller droog na een regenbui. Hierdoor krijgen bepaalde schimmelziekten zoals schurft minder kans de boom te besmetten.
Zorg er voor dat alle takken voldoende zonlicht krijgen. Hiervoor moet de kroon transparant blijven.
Normaliter vindt het meeste snoeiwerk plaats in de top van de boom. Hier is de groei namelijk het sterkst. Indien men hier door middel van snoei niet ingrijpt zullen de onderliggende takken benadeeld worden. Een luchtige, open kroon is sneller droog na een regenbui. Hierdoor krijgen bepaalde schimmelziekten zoals schurft minder kans de boom te besmetten.
Zomersnoei
Bomen die sterk groeien kunnen in de loop van de zomer (eind augustus) nogmaals gesnoeid worden. In deze periode gaat de aandacht vooral uit naar het verwijderen van het nieuw gevormde overtollige waterlot. Snoeien in de zomer heeft een groeiremmende werking.
Denk aan je eigen veiligheid
Het werken op een ladder is voor de meeste mensen geen dagelijkse bezigheid. Zorg ervoor dat je steeds veilig werkt. Professionele snoeiers zijn verplicht een valbeveiligingsgordel te gebruiken. Met deze gordel maak je je zelf vast aan een stevige tak in de boom voordat je begint te snoeien. Voor de doe-het-zelvers is het aan te raden een dergelijke gordel aan te schaffen. Bij de ruimer gesorteerde gereedschapswinkels kunt u hierover informatie opvragen.
Het werken op een ladder is voor de meeste mensen geen dagelijkse bezigheid. Zorg ervoor dat je steeds veilig werkt. Professionele snoeiers zijn verplicht een valbeveiligingsgordel te gebruiken. Met deze gordel maak je je zelf vast aan een stevige tak in de boom voordat je begint te snoeien. Voor de doe-het-zelvers is het aan te raden een dergelijke gordel aan te schaffen. Bij de ruimer gesorteerde gereedschapswinkels kunt u hierover informatie opvragen.
Bemesting
Bomen die groeien en bovendien fruit dragen dienen te beschikken over de noodzakelijke voeding. Jaarlijkse bemesting is dan ook een belangrijk onderdeel van het onderhoud. Wordt er niet bemest dan raakt de bodem al snel uitgeput. Dit gaat ten koste van de vitaliteit en de boom wordt vervolgens gevoeliger voor ziektes. Normaliter kan men volstaan met een maal per jaar in de wintermaanden oude stalmest te strooien. Per are is 1m³ nodig, wat overeen komt met een laag van ongeveer een centimeter. Verder is de fruitboom gebaat bij een kalkgift verderop in het groeiseizoen. Hoogstamfruitbomen zijn bomen die jaarlijks onderhoud en zorg nodig hebben. Het snoeien van de boom is hiervan een belangrijk onderdeel.
Cursus
De stichting IKL organiseert jaarlijks cursussen gericht op het onderhoud van hoogstamvruchtbomen.
Naast het snoeien van oude vruchtbomen komt ook de vormsnoei van jonge bomen, de vruchthoutsnoei, aanplanten en bemesting aan de orde. Verder wordt op de cursus uitgebreid ingegaan op de biologische bestrijding van ziekten en plagen. De cursus bestaat uit vier bijeenkomsten: twee doordeweekse avonden en twee zaterdagen. De cursus wordt op verschillende plaatsen in Limburg georganiseerd. Heeft u interesse, vraag dan informatie op bij de stichting IKL 0475-386430.
